Serebral Palsi
Diskinetik (Atetoid, Distonik) ve Ataksik Serebral Palsi: Belirtiler ve Destekler
Yazan: Doç. Dr. Turgay Altunalan · Ekim 2026 · 2 dk okuma
Diskinetik ve ataksik serebral palsi, spastik tipten farklı olarak kas tonusundaki dalgalanma, istemsiz hareketler veya koordinasyon bozukluğu ile öne çıkar. Bu tiplerde zeka çoğu zaman beklenenden çok daha iyi korunmuştur ve iletişim desteği hayati önem taşır.
Diskinetik Serebral Palsi
Belirtiler
- İstemli bir harekette istemsiz kıvrılma, burulma (atetoz),
- Ani kasılma ve duruş bozukluğu (distoni),
- Yutma, konuşma ve salya kontrolünde güçlük,
- Duygusal veya uyarıcı durumlarda hareketlerin artması.
Destek yöntemleri
- Kontrollü ve rahat oturma pozisyonları, gövde ve baş desteği,
- Hareketin "ağırlıklı" nesnelerle veya uygun yüzeylerle stabilize edilmesi,
- İletişim cihazları ve alternatif iletişim yöntemleri,
- Distoni için hekim kontrolünde ilaç ve gerekirse ileri tedaviler (örneğin derin beyin stimülasyonu merkezlerde değerlendirilir).
Ataksik Serebral Palsi
Belirtiler
- Geniş tabanlı, dengesiz yürüyüş ve sık düşme,
- Hedefe uzanırken titreme, "aşırı veya yetersiz" hareket,
- Konuşma ritminde bozukluk,
- Kas tonusunda düşüklük.
Destek yöntemleri
- Denge ve gövde kontrolü eğitimi, görev odaklı pratik,
- Ağırlıklı bilek bantları gibi destekler (her çocukta işe yaramayabilir),
- Düşme riskini azaltan çevre düzenlemesi (kask, güvenli zemin).
Spastik Tipten Farkı Nedir?
| Spastik | Diskinetik | Ataksik | |
|---|---|---|---|
| Ana sorun | Sertlik, kas kısalığı | İstemsiz hareket, distoni | Denge, koordinasyon |
| Botulinum toksin yararı | Sık | Seçilmiş vakalarda | Sınırlı |
| İletişim desteği | Duruma göre | Sıklıkla gerekir | Konuşma terapisi sıklıkla gerekir |
Daha geniş bir çerçeve için serebral palsi tipleri yazısına bakın.
Aileler İçin Not
Konuşması anlaşılmayan bir çocuğun anlamadığı varsayılmamalıdır. Çocuğa yaşına uygun konuşun, seçenek sunun ve iletişim desteği için bir dil ve konuşma terapistine başvurun.
Diskinetik (Atetoid, Distonik) ve Ataksik Serebral Palsi: Sıkça Sorulan Sorular
Spastik tipe göre çok daha seyrektir.
Bazal ganglion adı verilen derin beyin yapılarının hasarı (örneğin ağır perinatal asfiksi veya kernikterus) ile ilişkili olabilir.
Her zaman değil; birçok çocukta bilişsel kapasite normaldir veya yeterlidir.
Ataksi başka nörolojik hastalıklardan da kaynaklanabilir; bu yüzden hekim değerlendirmesi ve gerektiğinde genetik tetkik önemlidir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Çocuğunuzla ilgili bir endişeniz varsa bir uzmana değerlendirme yaptırın.
Kaynaklar
- CDC: Cerebral Palsy hakkında bilgiler
- NICE NG62: Cerebral palsy in under 25s: assessment and management
- Novak I ve ark. State of the evidence traffic lights 2019: systematic review of interventions for preventing and treating children with cerebral palsy (2020)
Çocuğunuz için değerlendirme mi istiyorsunuz?
Gelişim takibi, erken müdahale ve fizyoterapi hakkında bilgi almak için randevu formunu doldurabilirsiniz.
Randevu Al